Gwylio adar ar Ynys Enlli - Llun gan Gareth Jenkins

Atyniadau

ACA Pen Llŷn a’r Sarnau

Pen Llŷn a’r SarnauMae’r moroedd o gwmpas Cymru’n llawn creaduriaid lliwgar a chyffrous. Mewn gwirionedd mae’r rhain mor bwysig fel bod llawer o arfordir Cymru bellach wedi cael ei ddynodi’n Ardaloedd Cadwraeth Arbennig (ACA). Pen Llŷn a’r Sarnau yw un o’r ACA hyn. Os hoffech wybod mwy am ACA Pen Llŷn a’r Sarnau ewch i’r wefan.

Ynys Enlli

EnlliYnys fach yw Enlli, a saif tua 2km oddi ar drwyn Aberdaron, ac mae’n gartref i filoedd o adar môr mudol, bywyd gwyllt y môr a channoedd o wahannol fathau o blanhigion prin. Mae’r ynys yn cael ei chydnabod fel Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig (SoDdGA) yn genedlaethol ac yn rhyngwladol.

EnlliOnd nid bywyd gwyllt yw unig atyniad Enlli oherwydd bu’n addolfan ac yn lle ysbrydol arbennig ers canrifoedd lawer. Yn ôl y sôn mae 20,000 o seintiau wedi eu claddu ar Enlli, ac arferid dweud fod 3 pererindod i Enlli gystal ag un i Rufain. Hyd heddiw gellir gweld adfeilion Abaty Awstinaidd y Santes Fair o’r 13eg ganrif ar yr ynys.

Ers 1979 Ymddiriedolaeth Ynys Enlli sy’n berchen ar yr ynys ac yn ei rheoli. I ddysgu mwy am Enlli a’i hanes neu i drefnu i ymweld â’r ynys ewch i wefan Ymddiriedolaeth Ynys Enlli.

Yr Eifl a Thre’r Ceiri

Yr Eifl a Thre’r CeiriSaif mynyddoedd igneaidd yr Eifl fel cewri dros arfordir gogledd Llŷn. Erbyn hyn mae’r mynyddoedd hyn, a grëwyd yn wreiddiol o lafa filoedd o flynyddoedd yn ôl, yn ffurfio rhan o dirlun trawiadol Llŷn ac yn gartref i Dre’r Ceiri, un o’r bryngaerau Oes yr Haearn sydd wedi cadw orau ym Mhrydain i gyd. Nid yw’n syndod fod ein hynafiaid o Oes yr Haearn wedi dewis byw yma, ble mae digonedd o fwyd ar gael o’r tir a’r môr. Ond prif atyniad Tre’r Ceiri oedd ei safle uchel; oddi yno gallwch weld unrhyw oresgynwyr ysbeilgar filltiroedd i ffwrdd - neu fwynhau’r olygfa yn unig!

Nant Gwrtheyrn a Llithfaen

Nant GwrtheyrnSaif pentref bach Nant Gwrtheyrn wrth droed ffordd droellog serth, sy’n arwain o’r bryniau uwchben Llithfaen i lawr i’r môr. Heddiw y pentref hwn yw cartref y Ganolfan Iaith Genedlaethol lle mae miloedd o fyfyrwyr brwd un ai wedi meistroli’r Gymraeg, neu gymryd y camau cyntaf tuag at ddod yn rhugl yn iaith y nefoedd!

Mae hanes y dyffryn yn eang ac amrywiol gan gynnwys y chwareli, llongddrylliadau, melltithion a charwriaethau trychinebus!

Gallwch ddysgu mwy am Nant Gwrtheyrn yma.