Partneriaeth Tirlun Llŷn

Partneriaeth Tirlun Llŷn

Daeth ffrwyth llafur dwy flynedd o waith rhagbaratoi at ei gilydd pan gadarnhawyd cefnogaeth Cronfa Treftadaeth y Loteri i wedd weithredol cynllun Partneriaeth Tirlun Llŷn ar ddiwedd 2011. Gyda chyfraniad o dros £700, 000 gan y Loteri a chyfraniadau sylweddol gan yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol, Cyngor Cefn Gwlad Cymru a Chyngor Gwynedd drwy Gronfa Datblygu Cynaliadwy AHNE Llŷn, daeth y prosiect a buddsoddiad werth £1.7 miliwn i’r ardal dros gyfnod o 3 blynedd.

Mae’r prosiect yma yn torri tir newydd yn Llŷn gan ei fod wedi tynnu at ei gilydd nifer o asiantaethau amgylcheddol, statudol, addysgol a chymunedol i gydweithio er lles yr ardal. Daeth yn glir o’r cychwyn cyntaf , drwy’r ymgynghoriadau cyhoeddus bod pobl Llŷn yn gwerthfawrogi harddwch naturiol yr ardal a’r amrywiaeth mewn cynefinoedd a thirffurfiau mewn ardal mor fychan. Amlygwyd hefyd y diddordeb mawr yn nhreftadaeth ddiwydiannol yr ardal a balchder mawr yn yr iaith a diwylliant Cymraeg.

Mae aelodau Partneriaeth Tirlun Llŷn yn teimlo bod treftadaeth yn rhywbeth byw iawn yn yr ardal ac felly mae llawer o’r gwaith sydd wedi digwydd trwy’r cynllun yn adlewyrchu’r dyhead i addysgu a rhannu gwybodaeth am y rhinweddau yma gyda phobl leol ac ymwelwyr.

Rhannwyd y rhaglen waith yn bedwar prif faes gwaith:

  • Diogelu cynefinoedd ac asedau hanesyddol;
  • Sicrhau bod cymunedau yn falch o’ u treftadaeth ddiwylliannol;
  • Gwella mynediad a chyfleoedd i ymweld a phrofi’r dreftadaeth ddiwylliannol;
  • Gwella sgiliau’r gymuned i gynnal a gwella’r dirwedd dreftadol.

Mae’r cynllun yn cael ei weinyddu gan Gyngor Gwynedd, gydag Arwel Jones yn gweithio fel rheolwr prosiect yn arolygu a gweithredu’r rhaglen waith gyda chefnogaeth y Bartneriaeth.

Dyma rai o’r prosiectau sydd wedi eu cwblhau hyd yma.

  • Cynllun i adnewyddu dau fwthyn traddodiadol yn Rhiw (Prosiect Mab y Bwthyn);
  • Gwaith rheoli rhostiroedd arfordirol Llŷn;
  • Datblygu amffitheatr a llwybrau yng Nghoedwig Plas Glyn y Weddw, Llanbedrog;
  • Gwŷl Arfordir Llŷn;
  • Gwŷl y Bryngaerau yn Felin Uchaf, Rhoshirwaun;
  • Ffilm ‘Heli yn ein Gwaed’, sydd yn edrych ar gyfoeth morwrol yr ardal. Fideo i'w gweld yma.
  • Gwaith i greu nifer o gylchdeithiau lleol fydd yn cysylltu i lwybr arfordir Llŷn;
  • Nifer o gyfleon hyfforddi gydag achrediad mewn sgiliau gwledig;
  • Gweithgareddau sy’n cynnig cyfleoedd i wirfoddoli gyda’r Ymddiriedolaeth Genedlaethol a Chadw Cymru’n Daclus;
  • Prosiect i gryfhau’r cysylltiad rhwng Enlli â’r Tir Mawr. Fideo i'w gweld yma.
  • Gweithgareddau i annog dysgwyr i ymarfer eu Cymraeg a dod i adnabod yr ardal.

Am fwy o wybodaeth am y Bartneriaeth, cysylltwch ag Arwel Jones (Swyddog Prosiect Tirlun Llŷn) ar 01758 741 909 neu arweljones@gwynedd.gov.uk